Voor veel mkb-bedrijven met zonnepanelen was energie jarenlang iets dat op de achtergrond speelde. Er werd geïnvesteerd in opwek, de panelen deden hun werk en wat niet direct werd gebruikt, kon zonder veel nadenken worden teruggeleverd aan het net. De financiële logica was helder en voorspelbaar.

Met het verdwijnen van de salderingsregeling per 2027 verandert dat speelveld. Niet omdat zonnepanelen hun waarde verliezen, maar omdat het je meer oplevert om zelf opgewekte energie te gebruiken. En juist die verschuiving raakt de dagelijkse praktijk van veel mkb-bedrijven.

Wat verandert er door het verdwijnen van de salderingsregeling?

Tot en met 2026 geldt dat opgewekte stroom die niet direct wordt gebruikt, kan worden verrekend met stroom die op een ander moment is afgenomen – salderen. Daardoor maakt het financieel nauwelijks verschil of zelf opgewekte energie direct wordt gebruikt of eerst wordt teruggeleverd en je later energie van het net verbruikt.

Vanaf 2027 vervalt deze systematiek. Teruggeleverde stroom wordt dan niet meer gesaldeerd, maar vergoed tegen een lager tarief. Daarmee ontstaat er een duidelijk onderscheid tussen directe benutting en teruglevering. Energie krijgt als het ware een ander prijskaartje, afhankelijk van het moment waarop deze wordt gebruikt.

Hoewel dit op papier een beleidswijziging is, heeft het in de praktijk invloed op hoe bedrijven naar hun energievoorziening kijken. Waar energie eerst relatief lineair was (opwekken, verbruiken, verrekenen) wordt het nu dynamischer.

Wat betekent dit concreet voor mkb-bedrijven?

Voor veel mkb-bedrijven ontstaat er een nieuw spanningsveld. Zonnestroominstallaties die eerder logisch en rendabel waren, functioneren nog steeds technisch hetzelfde, maar leveren financieel minder op dan verwacht. Vooral bedrijven die een groot deel van hun opgewekte stroom niet direct zelf gebruiken, merken dat de opbrengsten veranderen.

Dat leidt in de praktijk tot vragen. Is de huidige installatie nog optimaal? Hoe ziet de terugverdientijd er straks uit? En belangrijker: hoe kan ik straks meer waarde uit de bestaande opwek halen?

Waar energie voorheen vooral een kostenpost was die achteraf zichtbaar werd op de factuur, wordt het nu een onderwerp dat raakt aan de bedrijfsvoering zelf. De onzekerheid zit daarbij niet alleen in tarieven, maar vooral in het gebrek aan grip: zonder inzicht in verbruik en opwek én waar deze op elkaar aansluiten of juist helemaal niet, is het lastig om te sturen en het rendement te vergroten.

Waarom direct verbruik  van eigen opwek  belangrijker wordt

De kern van de verandering ligt in het verschil tussen directe benutting van zelf opgewekte energie en teruglevering.  

Teruggeleverde stroom daarentegen levert een lagere vergoeding op en is afhankelijk van de voorwaarden van de energieleverancier en ontwikkelingen in de markt. Het financiële verschil tussen deze twee situaties kan aanzienlijk zijn.

Dit maakt het moment van verbruik ineens net zo belangrijk als de hoeveelheid opgewekte energie. Voor mkb-bedrijven betekent dat een verschuiving in denken. Niet langer staat alleen de productie van energie centraal, maar vooral de afstemming tussen opwek en gebruik.

In de praktijk betekent dit bijvoorbeeld dat processen die voorheen los stonden van energie,  , steeds vaker worden bekeken vanuit energieperspectief. Wanneer wordt energie gebruikt, en kan dat moment worden aangepast?

Energiemanagement: grip krijgen op energiegebruik

Veel bedrijven ontdekken dat ze beperkt zicht hebben op hun eigen energieprofiel. Er is vaak wel een totaalverbruik bekend, maar minder inzicht in wanneer en waarvoor energie precies wordt gebruikt. Daardoor blijven kansen om te sturen onbenut.

Energiemanagement draait om het verkrijgen van dat inzicht en het vertalen ervan naar concrete acties. Door verbruik en opwek in de tijd zichtbaar te maken, ontstaat er een basis om keuzes te maken. Waar zitten pieken? Wanneer is er overschot? En hoe kunnen die twee beter op elkaar worden afgestemd?

In de praktijk gaat dit verder dan alleen monitoring. Het gaat ook om het actief sturen van installaties en processen en de vraag wanneer je energie die je nodig hebt inkoopt. Denk aan het verschuiven van energie-intensieve activiteiten naar momenten met veel eigen opwek, of het automatisch aansturen van systemen op basis van beschikbaarheid van  .

Daarmee wordt energie een integraal onderdeel van de operatie. Niet iets dat achteraf wordt afgerekend, maar iets waarop gedurende de dag wordt gestuurd. Voor veel mkb-bedrijven is dat een nieuwe manier van werken, maar wel een die steeds relevanter wordt.

Van losse installaties naar een integraal energiesysteem

In de afgelopen jaren hebben veel bedrijven hun energievoorziening stap voor stap uitgebreid. Eerst zonnepanelen, daarna mogelijk laadpalen of een elektrische installatie. Vaak zijn deze onderdelen afzonderlijk aangeschaft en ingericht, zonder dat ze actief met elkaar samenwerken.

Met de veranderingen in de energiemarkt ontstaat de behoefte om deze losse onderdelen als één systeem te benaderen. Niet omdat dat technisch noodzakelijk is, maar omdat de waarde steeds meer zit in de onderlinge afstemming tussen de oplossingen.

Een integraal energiesysteem brengt opwek, verbruik, opslag en aansturing samen. Zonnepanelen leveren energie, gebouwen en processen verbruiken die energie, en systemen zoals batterijen of laadpalen bieden flexibiliteit om vraag en aanbod beter op elkaar af te stemmen. Een energie management systeem fungeert daarbij als de verbindende schakel.

Waar mkb-bedrijven nu al mee kunnen beginnen

Hoewel de afschaffing van de salderingsregeling pas in 2027 ingaat, is de impact ervan nu al zichtbaar in hoe bedrijven naar energie kijken. De eerste stap ligt daarbij niet in technologie, maar in inzicht.

Door het huidige verbruik en de opwek beter in kaart te brengen, ontstaat een realistischer beeld van de situatie. Waar wordt energie gebruikt, wanneer is er overschot en waar zitten de grootste kansen om eigen verbruik van zelf opgewekte energie te verhogen? Dat soort vragen vormt de basis voor verdere keuzes.

Daarnaast helpt het om vooruit te kijken. Veel mkb-bedrijven staan aan de vooravond van verdere elektrificatie, bijvoorbeeld door de overstap naar elektrisch vervoer of andere vormen van verwarming. Door deze ontwikkelingen nu al mee te nemen, kan worden voorkomen dat er in stappen wordt geïnvesteerd die later niet goed op elkaar aansluiten.

Het belangrijkste is misschien wel de verandering in perspectief. Energie wordt steeds minder iets dat vanzelfsprekend beschikbaar is tegen een vast tarief, en steeds meer een variabele factor binnen de bedrijfsvoering. Bedrijven die daarin meebewegen, creëren ruimte om te sturen en te optimaliseren. Dat geeft zekerheid en biedt continuïteit aan bedrijfsvoering.

Tot slot

De afschaffing van de salderingsregeling wordt vaak benaderd als een financiële verslechtering. En in zekere zin is dat begrijpelijk: de directe opbrengst van teruggeleverde stroom neemt af. Maar die constatering alleen doet geen recht aan de bredere ontwikkeling die gaande is.

Wat zichtbaar wordt, is dat energie niet langer een lineair proces is van opwekken en verbruiken, maar een samenspel van momenten, systemen en keuzes. Voor het mkb betekent dit dat energie een actievere rol krijgt binnen de bedrijfsvoering.

De uitdaging ligt niet alleen in het opvangen van lagere vergoedingen, maar in het ontwikkelen van grip op energiegebruik. Inzicht, sturing en samenhang worden daarbij belangrijker dan ooit.

Bedrijven die die stap weten te zetten, zijn niet alleen beter voorbereid op het verdwijnen van de salderingsregeling, maar ook op een energiesysteem dat in de komende jaren verder zal veranderen.

Wil je eens sparren over energiemanagement of de gevolgen van het stoppen van de salderingsregeling voor je bedrijf? Neem gerust contact met ons op.